Παρασκευή , Απρίλιος 20 2018
Home / Διατροφή / Η διατροφή ασθενών με Χρόνια Νεφρική Ανεπάρκεια

Η διατροφή ασθενών με Χρόνια Νεφρική Ανεπάρκεια

Οι νεφροί βρίσκονται στο άνω και κάτω πίσω μέρος της κοιλιάς μπροστά από τις κατώτερες πλευρές. Είναι δύο, ένας αριστερός και ένας δεξιός. Έχουν σχήμα φασολιού και ο δεξιός βρίσκεται χαμηλότερα από τον αριστερό γιατί το ήπαρ βρίσκεται ακριβώς από πάνω του και τον απωθεί.  Καθημερινά οι νεφροί φιλτράρουν 200 λίτρα αίματος. Επομένως γίνεται αντιληπτό πως πρόκειται για ένα φυσικό φίλτρο το οποίο αποτοξινώνει τον οργανισμό.

Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι μία πάθηση κατά την οποία μειώνεται σταδιακά η λειτουργία και η απεκκριτική ικανότητα των νεφρών. Όταν αυτές μειωθούν σημαντικά, παρατηρούνται διαταραχές της ισορροπίας των υγρών και των ηλεκτρολυτών, κατακράτηση αζωτούχων ενώσεων (π.χ. ουρίας, κρεατινίνης) και ουραιμία.

Όταν συζητάμε για την νεφρική ανεπάρκεια, οι στόχοι της διαιτητικής θεραπείας είναι αρχικά η διατήρηση μιας καλής διατροφικής κατάστασης, επιπλέον η αποτροπή ή ελαχιστοποίηση της ουραιμικής τοξικότητας και των άχρηστων προϊόντων του μεταβολισμού και τέλος η καθυστέρηση του ρυθμού εξέλιξης της νόσου.

Από τις σημαντικότερες διατροφικές οδηγίες σε νεφροπαθείς ασθενείς είναι η προσλαμβανόμενη πρωτεΐνη και η ενέργεια. Η ενεργειακή πρόσληψη που απαιτείται είναι περίπου 35 kcal/kg σωματικού βάρους/ ημέρα με στόχο να διατηρείται η καλή διατροφική κατάσταση των ασθενών.

Όσον αφορά την πρωτεϊνική πρόσληψη οι συστάσεις κυμαίνονται από 0,6-1 γρ/kg σωματικού βάρους. Εκείνες που συνιστούν μια χαμηλοπρωτεϊνική δίαιτα, έχουν στόχο τη μειωμένη παραγωγή αζωτούχων προϊόντων του μεταβολισμού, τα οποία προκαλούν και τις περισσότερες κλινικές και μεταβολικές διαταραχές στους ασθενείς αυτούς. Αντίθετα οι μελέτες που συστήνουν μεγαλύτερη πρόσληψη πρωτεΐνης έχουν στόχο στην καλύτερη θρέψη των ασθενών αυτών, αδιαφορώντας για την πιθανόν συντομότερη έναρξη της αιμοκάθαρσης.

Η πρόσληψη καλίου και φωσφόρου επίσης είναι σημαντική για τους νεφροπαθείς ασθενείς. Φυσιολογικά οι νεφροί αποτελούν την κύρια οδό απέκκρισης του καλίου, αλλά στη νεφρική ανεπάρκεια μπορεί να εμφανιστεί κατακράτηση η οποία οδηγεί σε υπερκαλιαιμία. Η υπερκαλιαιμία είναι από τις σοβαρότερες ηλεκτρολυτικές διαταραχές, γιατί μπορεί να προκαλέσει καρδιακές αρρυθμίες και θάνατο από καρδιακή ανακοπή. Όπως γίνεται αντιληπτό δεν μπορεί το κάλιο να αποκλειστεί εντελώς από τη δίαιτα. Ωστόσο υπάρχουν και τρόποι να μειωθεί η περιεκτικότητα του καλίου σε κάποια τρόφιμα.

loading...

Όσον αφορά τα λίπη και τα έλαια συστήνεται η κατανάλωση μονοακόρεστων (ελαιόλαδο, ελιές) και πολυακόρεστων λιπαρών οξέων (ξηροί καρποί, σπορέλαιο, ηλιέλαιο) και ο περιορισμός κορεσμένων και trans λιπαρών οξέων (ζωικό λίπος, τηγανητά, τυποποιημένα σνακ) για την καλύτερη προστασία των αρτηριών.

Σχετικά με το φώσφορο, έχει βρεθεί ότι η χαμηλή πρόσληψή του επιβραδύνει κάπως την εξέλιξη της νόσου. Για το λόγο αυτό πολλές φορές στους ασθενείς χορηγούνται και δεσμευτές φωσφόρου της τροφής, οι οποίοι ελαττώνουν την απορρόφησή του από τον γαστρεντερικό σωλήνα.

Στο νάτριο επίσης απαιτείται περιορισμός, καθώς και στα προσλαμβανόμενα υγρά, λόγω αδυναμίας απέκκρισής τους από τους νεφρούς. Ο περιορισμός του νατρίου στη διατροφή δεν αρκείται στη μείωση της ποσότητάς του κατά την προετοιμασία των φαγητών, καθώς βρίσκεται κρυμμένο σε πολλά τρόφιμα αναφέροντας ότι το 85% περίπου του νατρίου που καταναλώνουμε βρίσκεται κρυμμένο μέσα σε άλλα τρόφιμα και μόνο το 15% το συναντούμε στο αλάτι.

Σε αρχικά στάδια της νεφρικής νόσου δεν χρειάζεται περιορισμός των υγρών. Όσο η νεφρική λειτουργία επιδεινώνεται ή εάν ο ασθενής ξεκινήσει περιτοναϊκή κάθαρση ή αιμοκάθαρση, τότε ο περιορισμός των υγρών είναι απαραίτητος. Αυτό συμβαίνει καθώς τα νεφρά αδυνατούν να αποβάλουν τα παραπάνω υγρά και μπορεί να προκαλέσουν οιδήματα στο σώμα ακόμη και να ασκήσουν πίεση στην καρδιά και τους πνεύμονες.
Το βασικότερο πρόβλημα που αντιμετωπίζει ο ασθενής, είναι η αδυναμία του να προσαρμοστεί στις απαιτήσεις της χρόνιας αιμοκάθαρσης για τη λήψη μειωμένου όγκου υγρών. Το πρόβλημα αυτό γίνεται πιο έντονο σε ανουρικούς ή σε ασθενείς με αμφοτερόπλευρη νεφρεκτομή. Γενικά το ποσό υγρών που πρέπει να λαμβάνει ο ασθενής είναι 500-700mL, επιπλέον του όγκου των ούρων που αποβάλει το 24ωρο. Ακόμα θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη το σωματικό βάρος, η παρουσία οιδήματος και η αρτηριακή πίεση. Πολλοί ασθενείς προτιμούν να λαμβάνουν «ξηρά» φαγητά για να τους δίνεται έτσι η δυνατότητα να απολαμβάνουν τα υγρά που επιτρέπονται όπως τσάι, καφές, χυμοί, φρούτα κλπ.

Συμπερασματικά, αν και η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι μία μη αναστρέψιμη πάθηση, η διατροφική υποστήριξη των ασθενών με χρόνια νεφρική ανεπάρκεια που δεν υποβάλλονται σε αιμοκάθαρση ενδέχεται να είναι ωφέλιμη ως προς την αναχαίτιση της εξέλιξης της νόσου και στη διατήρηση της θρεπτικής τους κατάστασης. Βέβαια, η διατροφική υποστήριξη θα πρέπει να εξατομικεύονται για τον κάθε ασθενή.

Αξίζει να δείτε...

Σνακ για τα μωρά!

Ένα ερώτημα που απασχολεί πολλές μητέρες είναι το πώς θα εξασφαλίσουν την ποικιλία στη διατροφή ...